Korso - Tygodnik Regionalny | Mielec

Piątek
Maj 18
    Imieniny obchodzą: Aleksander, Aleksandra, Alicja
Rozmiar tekstu
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Advertisement
Start arrow Publicystyka arrow Historia arrow Berestecka Viktoria
Berestecka Viktoria Drukuj Poleć znajomemu
18.08.2011.
ImageW czerwcu minęła 360 rocznica bitwy pod Beresteczkiem (1651 r.), jednej z największych nie tylko w dziejach Rzeczpospolitej, ale i w ówczesnej Europie. Był to świetny triumf polskiej sztuki wojennej łączącej tradycje Wschodu i Zachodu, ale także sukces dowodzącego całością wojsk króla Jana Kazimierza. Jest to także – niestety – kolejne zmarnowane zwycięstwo w dziejach polskiej polityki i to z konsekwencjami ciągnącymi się aż do dnia dzisiejszego. Okrągła rocznica stała się okazją do przejechania się kresowym szlakiem wojen polsko-kozackich, tak brzemiennych w skutki polityczne dla Rzeczpospolitej. Trasa wiodła przez: Sokal, Beresteczko, Wiśniowiec, Zbaraż, Zborów, Jezierną, Korsuń, Pilawce, Lwów i kilka innych, pomniejszych miejscowości. Była także okazją dla dr. Jerzego Skrzypczaka, dyrektora Muzeum Regionalnego w Mielcu do szukania „śladów mieleckich” związanych z tamtymi wydarzeniami. W 1648 r. wybuchło z wielką siłą kolejne powstanie kozackie, na czele którego stanął - na nieszczęście dla Rzeczpospolitej - wybitny strateg wojskowy i polityczny Bohdan Zenobi Chmielnicki. Zawiązawszy sojusz ze swym odwiecznym wrogiem – Tatarami, w krótkim czasie zadał wojskom koronnym dotkliwe porażki pod Żółtymi Wodami, Korsuniem i Pilawcami. Niczego nie zmieniła heroiczna obrona Zbaraża, tak świetnie przedstawiona przez Henryka Sienkiewicza w książce i Jerzego Hoffmana w filmie „Ogniem i mieczem”. Tylko zręczność kanclerza Jerzego Ossolińskiego, który przekupił Tatarów licznymi podarunkami, zakupionymi zresztą z własnej szkatuły, uratowała kraj i wojsko od niechybnej zguby po nierozstrzygniętej bitwie pod Zborowem w 1649 r., gdzie zginął młody Krzysztof Ossoliński. Obie walczące strony gotowały się do rozstrzygającego starcia, które po wielkim wysiłku finansowym i organizacyjnym Rzeczpospolitej, pozwalającym wystawić 30-tysięczną armię, nastąpiło w lecie 1651 r. na polach pod Beresteczkiem.
Bitwa miała także swój akcent mielecki z regionalnymi konsekwencjami. W potrzebie wzięli bowiem udział bracia Jerzy i Hieronim Ossolińscy, synowie Maksymiliana, ówczesnego właściciela Mielca, wystawiając także własnym sumptem chorągiew pancerną. Obaj też w bitwie zginęli, co dla całego rodu było wielką tragedią. Zwłaszcza niezwykle zdolny Jerzy, typowany w przyszłości na głowę rodziny, okazał się nie do zastąpienia. Ogromne długi  zaciągnięte wówczas na wystawienie chorągwi i straty poniesione w kilka lat potem w okresie „potopu” wyeliminowały Ossolińskich tak z polityki krajowej, jak i urzędów województwa sandomierskiego na dziesiątki lat i tym samym wypadli oni z pierwszego garnituru magnaterii polskiej. Świetność rodu została zachwiana.
W trzydniowej bitwie beresteckiej nad Styrem i jego dopływem Plaszówką umiejętne zastosowanie przez stronę polską lekkiej artylerii, poruszającej się wraz z nacierającą piechotą i jazdą do przodu i celnie bijącej po szeregach wroga, doprowadziło najpierw do ucieczki z pola bitwy Tatarów, a potem także do wycofania się wojska kozackiego do warownego obozu. Wtedy to, jako dowódca kozacki, pojawia się energiczny i zdolny pułkownik Bohun, także dobrze znany z powieści i ekranu.
Dziś, po 360 latach, wypadało być pod Beresteczkiem i w tych wszystkich miejscach, gdzie kilkadziesiąt tysięcy ludzi usiłowało przechylić szalę zwycięstwa na swoją stronę i gdzie dla osłabionej Rzeczpospolitej ważyło się jej być albo nie być. Wypadało być tym bardziej, że za przewodnika służył prof. Majewski, największy specjalista w Polsce z dziedziny wojskowości tamtych czasów. Dzisiaj Beresteczko w świadomości Ukraińców zajmuje miejsce szczególne. Jeszcze przed pierwszą wojną światową wybudowano tam cerkiew-mauzoleum św. Jerzego, gdzie w podziemiach składano często odnajdywane w okolicy kości i czaszki poległych uczestników bitwy. Obok stanęła przeniesiona z pobliskiego Ostrowa drewniana cerkiewka św. Michała, w której przed bitwą modlił się Bohdan Chmielnicki. Prowadzone obecnie prace archeologiczne dostarczają dużej ilości eksponatów broni używanej przez wszystkie walczące strony i wyposażenia żołnierskiego. Pokazane są w małym muzeum, otwartym kilka lat temu. Obok urządzono „kozacki park”, a na tzw. Kozackich Mogiłach stanął sugestywny pomnik Zaporożców. Wrażenie robi ogromna przestrzeń dawnego pola bitwy i zachowane dotąd bagna rzeczki Plaszówki, gdzie potopiło się tysiące ogarniętych paniką kozaków i skąd wydobywa się ciągle nowe znaleziska z czasów beresteckiej bitwy.

dr Jerzy Skrzypczak
Odsłon: 895

  Komentuj

Napisz Komentarz
  • Proszę utrzymaj temat wiadomości związany z przedmiotem artykułu.
  • Osobiste słowne ataki będą usunięte.
  • Proszę nie używaj komentarzy, które mogą zablokować witrynę. Taki materiał będzie usunięty.
  • Upewnij się zanim klikniesz przycisk 'Wyślij', czy widzisz poprawny kod zabezpieczeń chroniący naszą witrynę przed spamem. Jeśli nie, kliknij *Odśwież Stronę* w twojej przeglądarce.
  • Jeśli nie możesz przesłać zawartości prawdopodobnie wpisałeś zły kod bezpieczeństwa.
Imię:
E-mail
Tytuł:
BBCode:Web AddressEmail AddressBold TextItalic TextUnderlined TextQuoteCodeOpen ListList ItemClose List
Komentarz:



Kod:* Code
Powiadom mnie o komenatrzach

Powered by AkoComment Tweaked Special Edition v.1.4.6
AkoComment © Copyright 2004 by Arthur Konze - www.mamboportal.com
All right reserved
 
« poprzedni artykuł   następny artykuł »
Wstecz

Sklep on-line

Kup Teraz! Korso nr 20 / 2012

Kup Ogłoszenia drobne

TELEGRAM KORSO

Budzyński i Armia

Tego nie możesz przegapić! Spotkanie z Tomkiem Budzyńskim odbędzie się dzisiaj (18.05) o godz. 18.00 w Klubie Muzycznym STUDIO przy ulicy Pułaskiego 2A, Artysta jest liderem zespołu muzycznego Armia. więcej

PZL wyprodukuje struktury lotnicze odrzutowca

PZL Mielec, będąca częścią Sikorsky Aircraft, podpisała kontrakt z amerykańskim producentem samolotów. więcej

Uwaga! Utrudnienia na ul. Kościuszki

W związku z prowadzoną przebudową ulicy Kościuszki, wykonawca prac informuje o utrudnieniach, jakie nastąpią w najbliższych dniach. więcej

Będziemy mieć strefę kibica

W Mielcu powstanie tzw. strefa kibica. Wspólne oglądanie meczów na ogromnym leadowym ekranie będzie się odbywać w miejscu sezonowego lodowisko.  więcej